Je hebt misschien gehoord dat slechts de helft van de kleine bedrijven de eerste 5 jaar overleeft, maar wist je dat meer dan 80% van de bedrijven failliet gaat door problemen met de kasstroom?
Hoewel inzicht in je balans niet al je problemen zal oplossen, helpt het je om ze tijdig te signaleren zodat je nog een verschil kunt maken.
De basis van de balans
De balans is een gestandaardiseerd financieel overzicht dat de waarde van een bedrijf weergeeft. Dit wordt soms ook wel de boekwaarde genoemd. Balansen worden gebruikt:
- Door bedrijfseigenaren om inzicht te krijgen in de algehele financiële positie van het bedrijf en strategische beslissingen te nemen over uitgaven, besparingen en groei
- Door investeerders en kredietverstrekkers om inzicht te krijgen in de financiële gezondheid en stabiliteit van een bedrijf bij de beoordeling ervan voor een mogelijke investering of kredietverlening
- Door teamleden op het gebied van boekhouding, leidinggevenden en medewerkers van andere afdelingen om besluitvorming over processen, bedrijfsdoelen of uitgaven te ondersteunen
Hoewel de balans een krachtig financieel hulpmiddel is, is het geen op zichzelf staand hulpmiddel voor elke boekhoudkundige behoefte. De balans laat bijvoorbeeld niet de daadwerkelijke marktwaarde van een bedrijf zien en geeft ook geen details over winsten, verliezen, kasstromen en andere kritieke financiële factoren. Daarom willen kredietverstrekkers en investeerders doorgaans meerdere financiële overzichten zien, waaronder balansen en winst-en-verliesrekeningen, wanneer ze een bedrijf beoordelen voor kredietverlening of investering.
Balansen kunnen handmatig in Excel worden opgesteld. Doorgaans is het echter best practice om sjablonen en rapportagefuncties binnen boekhoudsoftware te gebruiken. Deze hulpmiddelen automatiseren het opstellen van balansen, waardoor de risico's op fouten bij het handmatig overzetten van gegevens worden verminderd.
Wat is een boekhoudkundige balans?
Een balans is een boekhoudkundig overzicht dat een momentopname geeft van de activa, verplichtingen en het eigen vermogen van aandeelhouders van een bedrijf.
Aan de ene kant van de balans vind je wat het bedrijf bezit. Dit omvat:
- Vlottende activa, zoals geldmiddelen en kasequivalenten
- Vaste activa, zoals grond en apparatuur
- Immateriële activa, zoals goodwill en intellectueel eigendom
Aan de andere kant van de balans vind je wat het bedrijf verschuldigd is en hoeveel de eigenaren hebben geïnvesteerd. De verplichtingen van het bedrijf omvatten:
- Kortlopende verplichtingen, zoals kortlopende leningen, crediteuren en inkomstenbelastingen
- Langlopende verplichtingen, zoals te betalen obligaties en hypotheken
Onder het onderdeel eigen vermogen van aandeelhouders vind je gewone aandelen, ingehouden winsten en ander eigen vermogen van aandeelhouders.
Je balans in evenwicht brengen
Zoals je misschien al had geraden, moet de balans van je bedrijf altijd in evenwicht zijn. De boekhoudkundige vergelijking voor een balans is:
Activa = Verplichtingen + Eigen vermogen van aandeelhouders
Dit betekent dat beide kanten van de vergelijking hetzelfde totaal moeten opleveren; tel alle activa aan de ene kant van de balans op en vervolgens alle verplichtingen plus het eigen vermogen van aandeelhouders aan de andere kant. Als ze niet gelijk zijn, is er waarschijnlijk een fout in de rapportage. Controleer of alle cijfers correct zijn en of er niets uit de balansvergelijking is weggelaten. Mogelijk moet je ook controleren of je de juiste activa en verplichtingen rapporteert voor de periode die op de balansen wordt weergegeven.
Hier is een heel eenvoudig voorbeeld van een balans:

Dit hulpmiddel gebruiken om inzicht te krijgen in je financiële positie
Je moet de balans gebruiken om inzicht te krijgen in de financiële positie van je bedrijf op een bepaald moment. Het is een momentopname, wat betekent dat de balans geschikt is voor dat specifieke moment of die specifieke periode. Daarom worden balansen doorgaans maandelijks of per kwartaal opgesteld.
Hoewel de balans je niet helpt begrijpen hoe geld je bedrijf in- en uitstroomt — daarvoor heb je een kasstroomoverzicht nodig — helpt deze je wel inzicht te krijgen in factoren zoals liquiditeit en solvabiliteit.
Liquiditeit
Liquiditeit verwijst naar de hoeveelheid liquide activa waartoe je toegang hebt. Liquide activa zijn geldmiddelen, kasequivalenten of alles wat snel en eenvoudig in geldmiddelen kan worden omgezet.
De formule voor liquiditeit wordt de liquiditeitsratio genoemd:
Liquiditeitsratio = vlottende activa / kortlopende schulden
Omdat beide cijfers direct beschikbaar zijn op een balans, kunt u snel een liquiditeitsratio uit dat overzicht halen. In feite bevatten de meeste balansen de berekening meestal voor het gemak. Benchmarkwaarden voor liquiditeitsratio's verschillen per sector, maar een goede waarde wordt vaak beschouwd als 1,5 tot 3.
Solvabiliteit
Solvabiliteit verwijst naar het vermogen van een bedrijf om aan zijn schulden te voldoen, zowel op korte als op lange termijn. De formule voor de solvabiliteitsratio is:
Solvabiliteitsratio = (nettowinst + afschrijvingen) / alle verplichtingen
Gedetailleerde balansen bevatten doorgaans alle informatie die voor deze formule nodig is. Over het algemeen moeten solvabiliteitsratio's 1,5 of hoger zijn om aan te geven dat een bedrijf aan zijn verplichtingen kan voldoen en toch enige financiële speelruimte overhoudt.
Activa en uw balans
Activa verwijzen naar wat een bedrijf bezit. Ze hebben een geldwaarde en die waarde kan worden gebruikt om bedrijfsprocessen te ondersteunen of aan schuldverplichtingen te voldoen. Het activagedeelte van de balans moet rekening houden met de totale activa, inclusief immateriële activa, zoals goodwill.
Vlottende activa
Vlottende activa zijn activa die het bedrijf waarschijnlijk binnen de komende 12 maanden zal gebruiken. Ze omvatten geldmiddelen en kasequivalenten (gebruikt om bedrijfsactiviteiten te financieren en kortlopende schulden te betalen), evenals handelsvorderingen.
Langlopende activa
De activa van een bedrijf omvatten ook zaken die jarenlang kunnen worden gebruikt, zoals onroerend goed, installaties en apparatuur. Dit kan grond omvatten, apparatuur waarop wordt afgeschreven en intellectueel eigendom, zoals octrooien of auteursrechten voor softwareprogramma's.
Verplichtingen en uw balans
Verplichtingen verwijzen naar de financiële verplichtingen van een bedrijf. Het passivagedeelte van de balans moet rekening houden met de totale verplichtingen van het bedrijf, waaronder zowel kortlopende als langlopende schulden.
Kortlopende verplichtingen
Kortlopende verplichtingen, of kortlopende schulden, zijn verplichtingen die binnen 12 maanden na de datum op de balans vervallen. Voorbeelden zijn te betalen posten, zoals een maandelijkse factuur voor cloudopslag, evenals creditcardschulden, bedrijfskosten en bepaalde belastingen.
Langlopende verplichtingen
Langlopende verplichtingen, of langlopende schulden, zijn verplichtingen die meer dan 12 maanden na de datum op de balans vervallen. Ze kunnen langlopende schuldbekentenissen en bankschulden omvatten.
In veel gevallen moet een schuld in beide categorieën worden opgesplitst. Stel bijvoorbeeld dat een app-ontwikkelingsbedrijf een kantoorgebouw heeft gekocht om zijn activiteiten in onder te brengen. Het moet binnen het komende jaar 12 maandelijkse hypotheekbetalingen doen; die betalingen kunnen worden opgenomen onder de kortlopende verplichtingen. Het resterende deel van de hypotheek zou worden opgenomen als langlopende schuld.
Eigen vermogen van aandeelhouders en uw balans
Het eigenvermogengedeelte van de balans registreert hoeveel de eigenaars in het bedrijf hebben geïnvesteerd. Dit is een belangrijk onderdeel van de balans, omdat het de waarde weerspiegelt die het bedrijf aan aandeelhouders en andere vermogensinvesteerders verschuldigd is.
Eigen vermogen van de eigenaar
Het eigen vermogen van de eigenaar verwijst naar de waarde die de eigenaars van het bedrijf erin hebben geïnvesteerd. Het eigen vermogen van aandeelhouders verwijst naar de waarde die de aandeelhouders hebben geïnvesteerd. Het belangrijkste verschil tussen beide is de manier waarop het bedrijf eigendom is van iemand of wordt gehouden.
Bekijk een voorbeeld om het verschil te begrijpen. Een individu bedenkt een SaaS-bedrijfsidee en besluit de start-up zelf te financieren. Dit betekent dat de persoon het bedrijf aanvankelijk met eigen middelen ondersteunt. Als de eigenaar in het eerste jaar $100,000 investeert en $50,000 aan salaris opneemt, bedraagt het eigen vermogen van de eigenaar in het eerste jaar $50,000.
Stel u nu voor dat die softwaredienst een succes wordt en de eigenaar het bedrijf wil laten groeien. De eigenaar zoekt durfkapitaal bij investeerders. Nu zijn er aandeelhouders. Stel dat de investeerders $200,000 inbrengen en er nog geen dividend uit hebben opgenomen. Het eigen vermogen van de aandeelhouders bedraagt $200,000.
Ingehouden winsten
Ingehouden winsten verwijzen naar het bedrag aan winst dat het bedrijf behoudt om opnieuw te investeren in groei of de beschikbare kasmiddelen te ondersteunen. Om dit bedrag te berekenen, trekt u de dividenden over een bepaalde periode af van de nettowinst.
Stel bijvoorbeeld dat een bedrijf in een maand een nettowinst van $100,000 heeft. Het kan $50,000 van die winst uitkeren aan eigenaars en aandeelhouders en $50,000 behouden om opnieuw in het bedrijf te investeren.
Wanneer een bedrijf ingehouden winsten heeft, beschikt het over financiële mogelijkheden voor groei, het verhogen van de aandelenwaarde of het doen van kapitaalinvesteringen. Ingehouden winsten worden vaak gerapporteerd als een verhouding tussen ingehouden winsten en activa. Hoewel een verhouding van 1:1 ideaal is, is dit in veel sectoren doorgaans niet haalbaar. Het streven is daarom om deze verhouding zo dicht mogelijk bij 1:1 te brengen, of eenvoudigweg een verhouding van ingehouden winsten te hebben die hoger is dan het gemiddelde in jouw sector.
Tekort
Als het bedrijf binnen een bepaalde periode niet voldoende inkomsten heeft om aan zijn schuldverplichtingen te voldoen en verplichtingen jegens aandeelhouders te dekken, heeft het negatieve ingehouden winsten. Dat wordt een tekort genoemd. Het is belangrijk om elk tekort op de balans te monitoren, omdat een tekort er vaak op wijst dat het bedrijf zijn kasreserves aanspreekt of geld leent om verplichtingen te dekken. Hoewel dit gedurende een korte periode mogelijk is, wijst een tekort over langere perioden op een slechte financiële gezondheid van een bedrijf.
Hoe je een balans zo effectief mogelijk gebruikt
Begin met een sjabloon om het opstellen van een balans eenvoudig te maken. Gebruik waar mogelijk boekhoudsoftware om balansen automatisch op te stellen, omdat dit de kans op fouten verkleint. Bedrijfseigenaren moeten balansen en gerelateerde financiële ratio's regelmatig bekijken om inzicht te krijgen in de algehele gezondheid van hun bedrijf. Door je balans bijvoorbeeld maandelijks te controleren, zorg je ervoor dat er geen verrassingen zijn als je besluit je bedrijf te verkopen, een zakelijke lening aan te vragen of durfkapitaal aan te trekken.
Is je balans klaar en ben je klaar om verder te gaan met andere belangrijke boekhoudkundige zaken voor je bedrijf? Bekijk onze andere artikelen over boekhouding om meer te leren.
