Testowanie ERP: 6 rodzajów testów i kiedy stosować każdy z nich

Jeśli tu jesteś, już wiesz o systemach ERP (planowanie zasobów przedsiębiorstwa) i ich zaletach. Teraz czas dowiedzieć się więcej o testowaniu ERP.

Testowanie ERP ma na celu zapewnienie płynnego i bezawaryjnego wdrożenia nowego systemu ERP, zapobiegając marnowaniu zasobów i problemom ze zgodnością. Niezależnie od działu firmy czy zastosowania, istnieje metoda testowania oprogramowania (a nawet dwie lub trzy…), która będzie odpowiednia dla Ciebie.

Czym jest testowanie ERP?

Mówiąc najprościej, testowanie ERP to proces sprawdzania, czy oprogramowanie ERP zostało prawidłowo skonfigurowane oraz czy jego różne funkcje działają zgodnie z oczekiwaniami przed jego wdrożeniem. 

To etap zapewniania jakości, który zmniejsza (i, miejmy nadzieję, eliminuje) ryzyko awarii systemu, zapewniając osiągnięcie zamierzonych celów wdrożenia ERP. 

6 rodzajów testów ERP

Testowanie ERP zwiększa efektywność operacyjną, zwłaszcza gdy jest przeprowadzane we współpracy z specjalistami ds. wsparcia wdrożenia, „architektami” systemów lub innymi profesjonalnymi konsultantami mającymi doświadczenie w obsłudze wybranego przez Ciebie systemu ERP. 

Zwiększ satysfakcję użytkowników i ogranicz koszty poprawek na późniejszych etapach rozwoju, stosując te kluczowe metody testowania ERP.

1. Testowanie funkcjonalne

Testowanie funkcjonalne obejmuje ocenę wszystkich funkcji nowo przyjętego oprogramowania ERP, aby upewnić się, że każda z nich działa optymalnie. Obejmuje cztery fazy, w tym:

• Testy dymne: Wstępne sprawdzenie i walidacja najbardziej podstawowych funkcji lub wersji MVP nowego rozwiązania ERP przed zainwestowaniem większych zasobów w jego skalowanie. Nazywa się je również testami weryfikacji kompilacji lub testami zaufania.
• Testy jednostkowe: Dotyczą poszczególnych funkcji i przepływów pracy w systemie ERP.
• Testy integracyjne: Służą potwierdzeniu zgodności różnych modułów, komponentów i usług oprogramowania.
• Testy systemowe: Oceniają oprogramowanie ERP jako całość, aby upewnić się, że spełnia wszystkie wcześniej określone wymagania użytkowników.

Zazwyczaj testy funkcjonalne są przeprowadzane ręcznie i odpowiadają za nie zarówno deweloperzy systemu, jak i zespół zapewniania jakości (QA). 

Chociaż testowanie funkcjonalne jest bardzo wartościowe, niektóre zespoły mają z nim trudności z powodu niewystarczającej dostępności i dokładności danych, złożoności środowiska testowego oraz ogromnej liczby przypadków testowych wymaganych w przypadku aplikacji na dużą skalę.

Te wyzwania mogą sprawić, że zechcesz poczekać z testami funkcjonalnymi do zakończenia programowania i konfiguracji; najlepiej jednak rozpocząć je możliwie najwcześniej w procesie rozwoju.

Testując wcześnie, zyskasz pewność, że zweryfikujesz najważniejsze funkcje systemu, gdy kluczowe wymagania użytkowników i potrzeby biznesowe wciąż są najważniejsze. Poza tym zawsze możesz przeprowadzić dodatkowe, bardziej szczegółowe testy funkcjonalne, gdy pojawią się nowe wymagania lub tuż przed uruchomieniem — zależnie od tego, co zespół wdrożeniowy uzna za najbardziej realistyczne.

2. Testowanie wydajnościowe

Testowanie wydajnościowe, nazywane również testowaniem skalowalności, ocenia szybkość, stabilność i elastyczność systemu ERP w różnych warunkach i scenariuszach testowych. 

Obejmuje testowanie obciążeniowe (identyfikowanie punktu krytycznego systemu, gdy korzysta z niego wielu użytkowników) oraz testowanie przeciążeniowe (analizowanie niezawodności i odporności systemu pomimo regularnego lub intensywnego jednoczesnego użytkowania). 

Niektórzy eksperci uznają również testowanie odtwarzania za odmianę testowania wydajnościowego, ponieważ sprawdza ono zdolność systemu ERP do powrotu do działania po problemach takich jak awaria sprzętu, zakłócenia sieci i nieprawidłowe aktualizacje oprogramowania.

Testowanie wydajności jest kluczowym etapem podczas wdrażania systemów ERP, ale możesz mieć pokusę, aby je pominąć z następujących powodów:

• Proces jest czasochłonny i kosztowny, szczególnie w przypadku testów na dużą skalę, które wymagają specjalistycznych narzędzi.
• Wymaga dogłębnego zrozumienia architektury systemu ERP oraz wybranego narzędzia do testowania.
• Gdy jest prowadzone równolegle z bieżącymi zadaniami programistycznymi, ucierpieć może jedno z tych działań lub oba — czynności testowe albo prace w toku.

Mimo to najlepszą radą byłoby zalecenie, aby nie pomijać tych testów.

Inżynierowie testów lub specjaliści z zespołów produktowych i QA mogą przeprowadzać testy wydajności ręcznie, ale najlepiej zautomatyzować ten proces za pomocą niestandardowych narzędzi do zarządzania testami. Platformy te oszczędzają czas, ograniczają liczbę błędów i ułatwiają powtarzanie testów w razie potrzeby.

Czym są narzędzia do zarządzania testami?

Narzędzia do zarządzania testami to produkty programowe, które pomagają organizować, usprawniać i kontrolować proces testowania w ramach tworzenia oprogramowania. Dzięki tym rozwiązaniom programowym możesz przechowywać przypadki testowe i skrypty, zarządzać wykonywaniem testów oraz śledzić wyniki.

W przypadku testowania systemów ERP systemy zarządzania testami umożliwiają dokładne testowanie różnych modułów — od finansów po zarządzanie zapasami, zasoby ludzkie, sprzedaż i obsługę klienta. Usprawniają współpracę między zespołami DevOps i QA, zapewniając podejmowanie decyzji na podstawie danych oraz wyższą jakość i niezawodność oprogramowania.

3. Testowanie bezpieczeństwa

Testowanie bezpieczeństwa pozwala wykrywać i usuwać luki w systemie ERP, skutecznie blokując oszustów i zapobiegając naruszeniom bezpieczeństwa danych. Zwykle dzieli się je na trzy części:

• Testowanie uwierzytelniania, które sprawdza, jak bezpieczne są dane logowania — takie jak hasła i dane biometryczne.
• Testowanie autoryzacji służące sprawdzeniu, jak dobrze system ERP przestrzega wstępnie zdefiniowanych mechanizmów kontroli dostępu i uprawnień użytkowników.
• Testowanie szyfrowania danych, które — jak sama nazwa wskazuje — zapewnia, że technologia szyfrowania skutecznie chroni poufne dane.

Niektóre zespoły DevOps decydują się przeprowadzać testy bezpieczeństwa dopiero wtedy, gdy oprogramowanie jest gotowe do uruchomienia produkcyjnego. Na pierwszy rzut oka metoda ta może wydawać się mniej stresująca, ale w dłuższej perspektywie zwykle okazuje się kosztowniejsza, jeśli odkryjesz błędy bezpieczeństwa wymagające znacznego przeprojektowania w celu ich naprawy. 

Lepszym podejściem byłoby uwzględnienie testów bezpieczeństwa już na początkowych etapach tworzenia oprogramowania i prowadzenie ich aż do samego końca. 

Wskazówka:

Możesz dodać do infrastruktury ERP funkcje testowania bezpieczeństwa — takie jak wykrywacz silnych haseł lub narzędzie do weryfikacji tożsamości — aby działały automatycznie.

4. Testowanie regresji

Testowanie regresji sprawdza, czy przez połączenie nowego kodu lub usunięcie starych skryptów nie uszkodzono przypadkowo żadnej części środowiska produkcyjnego lub serwera działającego na żywo. 

Te niezbędne testy ujawniają wszelkie problemy pojawiające się po aktualizacjach kodu i zapewniają sprawne działanie systemu ERP przed udostępnieniem go użytkownikom końcowym.

Cały proces testowania regresji zwykle obejmuje:

• Analizę wpływu: ocenę potencjalnego wpływu, jaki zmiana jednej lub większej liczby części infrastruktury ERP wywrze na zależne funkcje. Ten etap pomaga określić, czy warto wprowadzić zmianę, oraz odpowiednio się przygotować, jeśli zdecydujesz się ją wdrożyć.
• Testowanie selektywne: koncentruje się na ocenie konkretnych modułów lub elementów systemu, na które bezpośrednio wpłynęły ostatnie zmiany kodu.
• Automatyczne testowanie regresji: polega na tworzeniu i wdrażaniu skryptów testowych uruchamianych po każdej zmianie lub aktualizacji kodu, dzięki czemu nie trzeba ręcznie testować każdej funkcji.

Chociaż programiści mogą przeprowadzać (i przeprowadzają) własne testy regresji przed przekazaniem kodu do przeglądu, po zakończeniu prac programistycznych formalna odpowiedzialność spoczywa na zespole QA ds. oprogramowania.

5. Testowanie eksploracyjne

Testowanie eksploracyjne to przede wszystkim ręczna technika walidacji systemu ERP, która daje testerom — mającym niewielką lub żadną wcześniejszą styczność z systemem ERP — swobodę badania go i wykrywania wszelkich problemów. Testerzy ci nie korzystają ze ścisłych planów ani przypadków testowych, ponieważ to spontaniczność testu decyduje o jego skuteczności — podobnie jak tajemniczy klienci ujawniają słabe punkty firm obsługujących klientów.

Testowanie eksploracyjne doskonale nadaje się do wykrywania nawet najbardziej ukrytych defektów systemu i przypadków brzegowych, które inne testy mogą mieć zbyt ustrukturyzowane, aby łatwo je znaleźć. Nie zastępuje jednak kluczowych testów, takich jak testowanie funkcjonalne i bezpieczeństwa.

Przeprowadzanie wielu testów eksploracyjnych na całym etapie realizacji projektu ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia jakości oprogramowania; może je przeprowadzić każdy członek zespołu wdrożeniowego — od programistów po projektantów.

Testy eksploracyjne cieszą się największą popularnością wśród zespołów stosujących zwinne praktyki programistyczne. Bardziej tradycyjne organizacje mogą jednak nie uznawać ich za wystarczająco solidną lub niezawodną samodzielną metodę, ponieważ:

• Trudno je dokumentować i odtwarzać ze względu na różne podejścia poszczególnych testerów.
• Mogą prowadzić do pominięcia wymagań biznesowych i niespójnych wyników.
• Utrudniają debugowanie.
• Na ich przebieg mogą łatwo wpływać ludzkie uprzedzenia, preferencje i założenia.

6. Testy akceptacji użytkownika

Testy akceptacji użytkownika — nazywane też po prostu „testami akceptacyjnymi” — powinny być ostatnim etapem walidacji przed pełnym wdrożeniem systemu ERP w wyznaczonych zespołach lub działach. 

Przed oficjalnym wydaniem marki technologiczne przeprowadzają testy beta lub uruchamiają nowe produkty w ograniczonym zakresie, korzystając z próby odbiorców. Podobnie testy akceptacji użytkownika pozwalają kilku kluczowym użytkownikom końcowym systemu ERP potwierdzić, że spełnia on wszystkie wcześniej określone wymagania przed pełnym wdrożeniem.

Zasadniczo od trzech do sześciu tygodni to idealny czas na testy akceptacyjne. Okres ten wystarcza użytkownikom na sprawdzenie codziennego działania oprogramowania i wskazanie niezbędnych zmian, zanim programiści przejdą do kolejnych projektów.

Do kluczowych funkcji testowanych przez użytkowników końcowych należą:

• Łatwe tworzenie konta i logowanie
• Intuicyjna funkcja wyszukiwania
• Integracje działające zgodnie z oczekiwaniami
• Dostępność na urządzeniach mobilnych
• Szczegółowe analizy

Jak ułatwić testowanie ERP i zapewnić jego powodzenie

Oto kilka najlepszych praktyk dotyczących testowania ERP, które konsultanci ERP zaczęli powtarzać jak prawdę objawioną:

1. Znajdź osoby rozwiązujące problemy w swoim zespole i wspieraj ich rozwój

Neil How, założyciel Limelight Consulting i ekspert w dziedzinie transformacji ERP, ujął to następująco:

„Po zakończeniu UAT (testów akceptacji użytkownika) grupa kluczowych użytkowników zna już system, rozumie jego złożoność i widziała rozwiązania wszelkich zgłoszonych problemów. Osoby te zwykle stają się „rozwiązywaczami problemów”, którzy potrafią rozpoznać problemy na pierwszy rzut oka i szybko znaleźć skuteczne rozwiązanie.” 

Podkreśla on, że osób tych nie należy mylić z „identyfikatorami problemów”, którzy lubią narzekać, ale nie spieszą się z proponowaniem rozwiązań. Należy zidentyfikować i odnotować osoby rozwiązujące problemy, ponieważ będą one „waszymi ambasadorami po uruchomieniu systemu”.

2. Wykorzystuj biblioteki przypadków testowych i szablony

Możesz napisać przypadki testowe od podstaw albo skorzystać z bibliotek i szablonów udostępnianych przez systemy zarządzania testami. 

Jak ujęła to firma zajmująca się transformacją cyfrową Winklix, narzędzia te pomogą „szybko skonfigurować i wyznaczyć testerów, przypisać przypadki testowe oraz przeprowadzić ankiety”.

3. Zintegruj proces testowania ERP z ogólnym planem projektu

Główne problemy i wąskie gardła podczas testowania ERP wynikają z następujących przyczyn:

• Niewłaściwe planowanie zasobów.
• Brak jasności co do harmonogramu.
• Niewystarczająca komunikacja z testerami.

Aby uniknąć tych problemów, strategia testowania musi być zgodna z ogólnym planem wdrożenia ERP, w którym każda faza testów oraz osoby za nią odpowiedzialne powinny być już jasno określone.

Takie dopasowanie zapewnia wszystkim interesariuszom jasność sytuacji i zaangażowanie w pomyślne wdrożenie ERP.

Czy zautomatyzowane testowanie ERP się opłaca?

Rozumiem — znalezienie systemu, który automatycznie przeprowadza za Ciebie testy (lub zatrudnienie kogoś, kto je wykona), będzie droższe. Uważam jednak, że warto inwestować w testy automatyczne, aby uniknąć nieścisłości wynikających z błędów ludzkich i ograniczyć czas poświęcany na testy regresji.

Co dalej po testowaniu ERP?

Po zakończeniu zespoły testowe dokumentują usterki systemu, a zespół programistów ERP lub wsparcia technicznego je usuwa. Następnie testerzy ponownie sprawdzają oprogramowanie, aby upewnić się, że działa prawidłowo, i potwierdzić, że nie pojawiły się żadne nowe problemy.

Dopiero wtedy system ERP jest naprawdę gotowy do wdrożenia i może być wykorzystywany do usprawniania  procesów biznesowych oraz osiągania sukcesu.

Gotowy, aby rozwijać swoje umiejętności jako lider finansowy? Zapisz się do naszego bezpłatnego newslettera, aby otrzymywać porady ekspertów, przewodniki i spostrzeżenia od specjalistów ds. finansów kształtujących branżę technologiczną.